Haberler
2018 yılı Temmuz Ayı SAMEKS Verileri Açıklandı

 2018 yılı Temmuz ayında mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış SAMEKS Bileşik Endeksi, bir önceki aya göre 3,0 puan azalarak 51,1 değerine gerilemiş, buna karşın 50 referans değeri üzerindeki seyrini sürdürerek ekonomik aktivitedeki canlılığın devam ettiğine işaret etmiştir. Endekste gözlenen bu azalışta hizmet endeksinin 5,3 puan azalarak 50,7 puana gerilemesi etkili olurken, sanayi endeksi de 0,5 puan artışa 52,1 puana yükselmiştir.


Hizmet sektörüne ilişkin girdi alımlarındaki artış sert bir şekilde ivme kaybetmiş, buna bağlı olarak iş hacmi 46,0 puana gerileyerek sektördeki yavaşlamaya işaret etmiştir. Sanayi tarafında ise, yeni sipariş ve girdi alımlarındaki artışla birlikte sektördeki canlılığın Temmuz ayında da sürdüğü gözlenmiştir. Böylece mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış SAMEKS Bileşik Endeksi’nin 51,1 puanlık değeri 2018 yılı Temmuz ayına ilişkin ekonomik aktivitenin canlılığına işaret ederken, hem hizmet hem de sanayi sektörünün 50 referans puanı üzerindeki seyrini sürdürmesi; SAMEKS’teki olumlu görünümün önümüzdeki dönemlerde de süreceğinin sinyalini vermektedir.

  1. Sanayi Sektörü SAMEKS Endeksi

Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış SAMEKS Sanayi Endeksi, 2018 yılı Temmuz ayında, bir önceki aya göre 0,5 puan artarak 52,1 seviyesine yükselmiştir. Yeni siparişlerin 1,0 puan artarak 51,2 seviyesine yükselmesi, sektöre ilişkin ekonomik faaliyetlerin sıcaklığını koruğuna işaret etmektedir.Temmuz 2018 döneminde, yeni siparişlerde gözlenen artışın da etkisiyle girdi alımlarındaki artış devam etmiştir. Tedarikçilerin teslimat süresinde gözlenen belirgin yavaşlama ise sanayi üretimini olumsuz etkilemiştir. Üretimde gözlenen düşüşe paralel olarak, sektöre ilişkin istihdam da azalış kaydetmiştir. Bununla birlikte SAMEKS Sanayi Endeksi, son 18 aya dair olumlu görünümünü Haziran döneminde de sürdürmüş ve 50 referans değerinin üzerinde yer alarak sektördeki canlılığa işaret etmiştir.

  1. Üretim

Sanayi sektörüne ait Üretim alt endeksi, Temmuz ayında bir önceki aya göre 1,3 puan azalarak 49,9 seviyesine gerilemiştir. Firmaların tedarik zincirlerine yönelik yaşadıkları problemler, üretimin azalmasına neden olan ana etken olarak dikkat çekmektedir.

  1. Yeni Sipariş

Sanayi sektörüne ait Yeni Sipariş alt endeksi, Temmuz ayında bir önceki aya göre 1,0 puan artarak 51,2 seviyesine yükselmiştir. Yeni siparişlerde gözlenen artışlar, sanayi sektörün yönelik olumlu görünümün sürdüğüne işaret etmektedir. 

  1. Satın Alım

Sanayi sektörüne ait Satın Alım alt endeksi, Temmuz ayında bir önceki aya göre 2,9 puan artarak 64,1 seviyesine yükselmiştir. Sektöre yönelik satım alımların güçlü bir şekilde devam etmesi, firmaların sektöre olan güveninin sürdüğüne işaret etmektedir.

  1. Nihai Mal Stoku

Sanayi sektörüne ait Nihai Mal Stoku alt endeksi, Temmuz ayında bir önceki aya göre 2,3 puan artarak 48,4 seviyesine yükselmiştir. Endekste gözlenen bu düşüş, firmaların Temmuz ayında mevcut stoklarından tüketime yöneldiğine işaret etmektedir.

  1. Tedarikçilerin Teslimat Süresi

Sanayi sektörüne ait Tedarikçilerin Teslimat Süresi alt endeksi, Temmuz ayında bir önceki aya göre 2,6 puan azalarak 47,6 seviyesine gerilemiştir. Bu azalış, Temmuz ayında tedarikçilerin mal ve hizmet teslimatında gecikmelerin yaşandığını göstermektedir.

  1. İstihdam

Sanayi sektörüne ait İstihdam alt endeksi, Temmuz ayında bir önceki aya göre 0,3 puan azalarak 49,8 seviyesine gerilemiştir. Böylece sektöre ilişkin istihdam üst üste 3 ay 50 referans değerinin altında kalarak olumsuz bir görünüm arz etmiştir.

  1. Hizmet Sektörü SAMEKS Endeksi

Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış SAMEKS Hizmet Endeksi; 2018 yılı Temmuz ayında, bir önceki aya göre 5,3 puan azalarak 50,7 değerine gerilemiştir. İş Hacmi (6,7 puan), Satın Alım (6,0 puan) ve İstihdam (5,8 puan) alt endekslerinde gerçekleşen azalışlar, hizmet sektöründe gözlenen ivme kaybının en önemli belirleyicileri olmuştur. Genel anlamda olumlu görünümünü sürdürmüş olmasına karşın, Temmuz ayında girdi alımlarındaki artışların sert bir şekilde yavaşladığı gözlenmiştir. Bu dönemde girdi alımı artışında gözlenen ivme kaybı sektöre ilişkin iş hacmini olumsuz etkilemiş, buna bağlı olarak da istihdam endeksinde hızlı bir düşüş kaydedilmiştir. 9 ay aradan sonra 50 referans puanının altına gerileyen tedarikçilerin teslimat süresi endeksi de hizmet sektöründe gözlenen ivme kaybının belirleyicilerinden olmuştur. Böylece mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış SAMEKS Hizmet Endeksi 2018 yılı Temmuz ayında 50,7 puanla 50 referans değeri üzerindeki seyrini sürdürerek sektöre yönelik olumlu görünümün devam ettiğine işaret etmiştir.

  1. İş Hacmi

Hizmet sektörüne ait İş Hacmi alt endeksi, Temmuz ayında bir önceki aya göre 6,7 puan azalarak 46,0 seviyesine gerilemiştir. Bu dönemde girdi alımlarında gözlenen ivme kaybı, sektöre ilişkin iş hacminin gerilemesinde belirleyici rol oynamıştır.

  1. Satın Alım

Hizmet sektörüne ait Satın Alım alt endeksi, Temmuz ayında bir önceki aya göre 6,0 puan azalarak 63,9 seviyesine gerilemiştir. Girdi alımlarında gözlenen bu ivme kaybı, hizmet sektörünün önceki aya göre gerilemesindeki ana etken olmuştur.

  1. Nihai Mal Stoku

Hizmet sektörüne ait Nihai Mal Stoku alt endeksi, Temmuz ayında bir önceki aya göre 1,9 puan azalarak 47,7 seviyesine gerilemiştir. Endekste gözlenen bu düşüş, firmaların bu dönemde mevcut stoklarından tüketime yöneldiğine işaret etmektedir.

  1. Tedarikçilerin Teslimat Süresi

Hizmet sektörüne ait Tedarikçilerin Teslimat Süresi alt endeksi, Temmuz ayında bir önceki aya göre 2,4 puan azalarak 49,3 seviyesine gerilemiştir. Teslimat sürelerinde yaşana gecikmeler, sektörde faaliyet gösteren firmaların iş hacmini olumsuz etkilemiştir.

  1. İstihdam

Hizmet sektörüne ait İstihdam alt endeksi, Temmuz ayında bir önceki aya göre 5,8 puan azalarak 47,6 seviyesine gerilemiştir. İş hacminde gözlenen azalışlar, sektöre ilişkin işgücü piyasasını olumsuz etkilemiş ve istihdam kaybına neden olmuştur.

YORUM:

Yılın ilk iki çeyreğini sırasıyla 53,1 ve 52,7 ortalamayla kapatan SAMEKS Bileşik Endeksi, yılın üçüncü çeyreğine de 50 referans değerinin üzerinde başlayarak, Türkiye ekonomisindeki genel gidişatın olumlu görünümüne işaret etmiştir. Buna karşın hem sanayi hem de hizmet sektörünün artış hızının yavaşlaması, reel sektöre yönelik erken bir uyarı olarak algılanmaktadır. Sanayi ve hizmet sektöründe girdi alımlarının güçlü seyrini koruması, her iki endeksin de 50 referans değerinin üzerindeki seyrinin devam etmesini sağlamıştır. Her iki sektörde de tedarikçilerin teslimat sürelerinin uzaması ise, bu dönemde firmaların mal ve hizmet temininde sorunlar yaşadığını gösteriştir. T.C. Merkez Bankası tarafından açıklanan İmalat Sanayi Kapasite Kullanım Oranı ve Reel Kesim Güven Endeksi de Temmuz ayında reel sektöre yönelik olumsuz bir tablo sunmuştur. Buna karşın TÜİK tarafından açıklanan Tüketici Güven Endeksinde gözlenen toparlanma, piyasalara yönelik genel olumlu algının sürdüğüne işaret etmektedir.

Önceki Haber Sonraki Haber